اشتباهات زیباکلام نتیجه سالها سکوت در باره مساله هسته‌ای نیست؟

در جدیدترین مرحله از ماجرای ادامه‌دار اعتراض به سخنان صادق زیباکلام و احمد شیرزاد در همایش انجمن اسلامی در دانشگاه تهران، صادق زیباکلام در نامه‌ای به شریعتمداری مدیر مسئول روزنامه کیهان از وی خواسته است که پیگیر تبدیل این مجادله به موضوعی قضایی نباشد. زیباکلام اگر چه نگران تبدیل شدن یک موضوع فنی و راهبردی به مساله‌ای قضایی است ولی از سوی دیگر پاسخی برای چرایی تلاش برای تبدیل همین مساله فنی راهبردی به موضوعی جناحی و در حوزه درگیری‌های سیاسی داخلی نخواهد داشت.

به گزارش «تابناک»، زیباکلام که دو ماه پیش موفق شد، محکومیت یک سال زندان به سبب مواضع قبلی خود در باره موضوع هسته‌ای را که از سوی دادگاه مجرمانه تشخیص داده شده بود به جزای نقدی تبدیل کند، احتمالا نگران این است که یک بار دیگر، درگیر پرونده‌ای قضایی شود. نکته جالب این است که اگر مسئولان پرونده هسته‌ای تغییر نکرده بودند و مذاکره‌کنندگان ایرانی همان مذاکره‌کنندگان دو سال پیش بودند، چنین وضعیتی برای زیباکلام پیش نمی‌آمد.

انتقال مذاکرات هسته‌ای از شورای امنیت ملی به وزارت خارجه در ابتدای دولت یازدهم، به همان اندازه که در شیوه و روند مذاکرات هسته‌ای تغییر ایجاد کرد، در نوع پرداختن اهالی سیاست و رسانه به مذاکرات هسته‌ای نیز تغییر ایجاد کرد.

پیش از آن مذاکرات هسته‌ای، در سطح سیاسی، موضوعی محرمانه تلقی می‌شد و کمتر کسی در حوزه رسانه‌ای به بحث و بررسی و احیانا انتقاد از روند مذاکرات می‌پرداخت. اگر اعتراضی هم وجود داشت، مطرح نمی‌شد و بنابراین پاسخی برای آن وجود نداشت؛ زیرا تا سوالی نباشد پاسخی هم وجود ندارد.

تغییر مذاکره‌کنندگان هسته‌ای، تا حد زیادی جای کسانی که سوالاتی در باره موضوع هسته‌ای دارند را تغییر داد. عده‌ای که تا پیش از آن هیچ نگرانی از روند مذاکرات هسته‌ای نداشتند، به دلواپسان آینده برنامه هسته‌ای تبدیل شدند و مجلس که تا خرداد 92، از مذاکرات هسته‌ای تنها در حد گزارش‌های مقطعی مذاکره‌کنندگان پیشین مطلع می‌شد، اکنون خواهان آن است که ریزترین محتوای مذاکرات به نتیجه نرسیده را هم بداند.

در مقابل، افرادی مانند زیباکلام گاه حل موضوع هسته‌ای را تا حد یک وعده انتخاباتی پایین آورده و از آن جایی که آن را دارای تبعات وسیع در سیاست داخلی می‌دانند، صرف نظر از این که نتیجه مذاکرات چه باشد، خواهان بسته شدن هر چه سریعتر این پرونده هستند.

در این روند آنها سوالاتی را مطرح می‌کنند که باید سی سال، بیست سال و یا ده سال پیش می‌پرسیدند که البته برای بسیاری از آنها پاسخ‌هایی قانع‌کننده نیز وجود دارد. دیر شروع شدن سوالات زیباکلام، باعث طرح یک جانبه سوالات شده است. پاسخ‌های متنوعی به سوالاتی از نوع سوالات زیباکلام در سطح دانشگاهی و در بررسی امنیت ملی وجود دارد که چون تاکنون سوالات زیباکلام چندانی علنی نشده بود، پاسخ‌های آن نیز از افکار عمومی دور مانده است.

سوالات امروز زیباکلام و شیرزاد شبیه به سوالات و ادعاهایی است که عده‌ای و از جمله زیباکلام دو یا سه سال پیش در باره تحولات سوریه و منطقه طرح می‌کردند.

دو سال پیش زیباکلام این سوال را مطرح می‌کرد که چرا ایران در حال دفاع از بشار اسد است که در حال سقوط است، ولی اکنون و با گذشت دو سال معلوم شده است که فرض زیباکلام مبنی بر سقوط اسد چندان هم درست نبوده است. دو سال پیش، زیباکلام تصور می‌کرد که بشار اسد در آینده سوریه نقشی ندارد ولی اکنون حتی غربی‌ها هم پذیرفته‌اند که حداقل فعلا راه حلی بدون حضور اسد وجود ندارد.

سوالات و ادعاهایی از این دست در باره سوریه، دو یا سه سال پیش از این به این سبب مورد توجه قرار می‌گرفت که بسیاری از واقعیات این کشور، فرصت طرح در رسانه‌‌های ایران را نداشت. اگر موضوع هسته‌ای ایران نیز در چند سال گذشته، بیشتر مورد بررسی رسانه‌ها، دانشگاه‌ها و شخصیت‌های سیاسی قرار می‌گرفت، سوالات مقدماتی زیباکلام و شیرزاد در اوج مذاکرات هسته‌ای پرسیده نمی‌شدند.

حتی با وجود گشایش فعلی در باره طرح بحث‌های هسته‌ای، باز هم هیچ یک از طرفینی که در دو دوره زمانی متفاوت نسبت به روند مذاکرات هسته‌ای معترض بوده‌اند، حق چندانی برای طرف مقابل برای اعلام نظرات خود قائل نیستند.

زیباکلام و شیرزاد که خواهان به پایان رسیدن پرونده هسته‌ای با هر شرایطی هستند، به جای این که سوالات خود در باره اهمیت فنی و استراتژیک مساله هسته‌ای را از کارشناسان فنی و امور استراتژیک بپرسند، آن را در جمع دانشجویان مطرح می‌کنند. عنوان جلسه‌ای که زیباکلام و شیرزاد در آن سخنرانی کرده‌اند، «در باره یک توافق» بود ولی آن چه بعد از این جلسه بر جای مانده است، ظاهرا هیچ ربطی به توافق هسته‌ای موقت گذشته و یا توافق احتمالی آینده ندارد، بلکه تنها زیر سوال بردن بخش‌هایی از توانایی هسته‌ای ایران است. ممکن است، حتی این دو چنین تصمیمی نداشته‌اند ولی، رسیدن به این نتیجه، نشانه‌ این است که پرونده هسته‌ای در حال تبدیل شدن به موضوعی جناحی و سیاسی است.

همزمان منتقدان مذاکرات هسته‌ای نیز در حالی پیگیر حمله به مذاکرات از تریبون صدا و سیما هستند که در گام اول پاسخی به سوالات افرادی چون زیباکلام و شیرزاد نداده‌اند. از جمله یکی از تشکل‌های دانشجویی خواستار حضور منتقدین مذاکرات در صدا و سیما شده است، در حالی که افراد نزدیک به همین منتقدان، زیباکلام و شیرزاد را مستحق پیگیرد قضایی می‌دانند.

اگر بحث‌های دانشگاهی در این باره سالها پیش شکل گرفته بود، آیا جبهه‌هایی تا این حد متضاد در اوج مذاکرات هسته‌ای شکل می‌گرفتند؟

/ 0 نظر / 14 بازدید